*** Scroll down to the
English version of this blog.
In mijn vorige blog 'A Good Time to Die' schreef ik over
tijdig afscheid nemen van dit aardse paradijs. Dit blog gaat over het sterven
zelf. Te luguber allemaal? Valt wel mee, denk ik.
Sterven is een onderwerp dat de meeste mensen liever
vermijden. Dat is vreemd, want dat we op een dag doodgaan is zo ongeveer de enige zekerheid die wij
mensen delen. Hoewel een enkeling daar anders over denkt. Google hotshot Ray
Kurzweil (67) beweert in zijn boek 'The
Singularity is Near', dat de wetenschap ons binnen enkele decennia in staat
zal stellen om te versmelten met onze technologie. Nanorobots kunnen de
veroudering keren en onze organen en ons brein langzaam vervangen door slimme
masjientjes. Zo scheppen we onze eigen opvolgers en worden we hyperintelligente
cyborgs. Klaar om de Melkweg te veroveren en materie bewust te maken.
Dat is een mooie
visie, maar ik vrees dat ik dat net niet meer zal meemaken. Ik denk dat de
cyborg fase buiten mijn bereik ligt en dat ik ook mijn bewustzijn niet meer zal
kunnen downloaden in een supermachine. Met andere woorden: er zit niets anders
op dan ouderwets te sterven. Dat vind ik jammer, want ik ben enorm nieuwsgierig
hoe het verhaal verder gaat. Het idee dat het heelal langzaam zelfbewust wordt,
en dat wij daarin eeuwig kunnen reizen en andere intelligente wezens ontmoeten
en... geweldig!
Hoe erg is het om
gewoon dood te gaan?
Tsoknyi Rinpoche schrijft in 'Fearless Simplicity' over een medewerker die compleet uitfreakt
als hij te horen krijgt dat hij niet meer lang te leven heeft. Tsoknyi's vader
is daarentegen een voorbeeld van non-clinging:
op een dag loopt hij bij zijn zoon binnen en kondigt aan dat het zo langzaam
tijd wordt om te gaan. Kwansuis bijna, alsof hij zegt dat hij naar de andere
kamer gaat. Een paar dagen later is hij dood.
Ik snap dat zo'n houding makkelijk is naarmate je sterker
gelooft in reïncarnatie, maar toch. Voor mij is Tsoknyi's pa een lichtend
voorbeeld. Ik denk ook dat sterven nogal wordt overschat. We creëren er een
hoop drama omheen, maar dat hoeft helemaal niet. Het moment van sterven zelf is
maar kort, en wat daarna komt hangt volgens mij niet af van de heisa die we er
omheen maken.
Ik heb eens een
visioen gehad over doodgaan. Afscheid nemen van mijn kinderen vond ik daarin
het lastigst. Zoveel liefde..! Tegelijk maakte het besef van mijn kinderen het
loslaten van het leven juist gemakkelijker. Ooit wordt het tijd om plaats te
maken voor mijn kleinzonen Olivier en Philip Harry. Tijdens mijn visioen werd
me ook zo duidelijk hoe ondankbaar het is om nóg meer te verlangen van dit
bestaan dat mij al zoveel overvloed heeft geschonken, een leven lang. Ooit is
het mooi geweest. En toch is het verdrietig dat zo veel moois, dat deze
prachtige wereld die ik heb geschapen, ooit zal ophouden te bestaan. Maar zo
gaat het wel, want niets blijft...
Wat mij ook helpt, hoop ik, als het zo ver is: mezelf de
Zijngeoriënteerde vraag te stellen: "En
wat sterft er eigenlijk?" Immers, het bewustzijn is tijdloos, nooit
geboren nooit gestorven. Alleen mijn persoonlijkheid, deze illusie die zich
Harry droomt, zal onvermijdelijk vervliegen. Appeltje eitje.
******************************************************************************
A Good Way to Die
A few weeks ago, in my last blog
'A Good Time to Die', I wrote about a timely demise from this earthly paradise.
This blog is about dying itself. Too creepy, you think? I may not be so bad,
really.
Most people
try to avoid the subject of death and dying. Yet, the fact that we will one day
die is about the only certainty we share as humans. Although some people would
politely disagree. Google hotshot Ray Kurzweil (67) is one of them. In 'The Singularity is Near' he claims that
within a few decennia, science will enable us to merge with our technology. Nanobots
will then reverse the aging of our bodies and we will replace our vital organs
and even our brains with smart little machines. In this way we shall create our
own successors and become hyper-intelligent cyborgs. Ready to conquer the
universe and make all matter conscious of Self.
Kurzweil's is a wonderful grand vision, but I
fear that I won't live to witness its realization. I think the cyborg era will be just out of the
reach of my lifetime, so I will not be able to one day download my
consciousness into a super machine. In other words: I'll have to just die the
old fashioned way. That's a shame, really, because I am sooo curious as to how
the human story unravels. The mere idea that the entire universe will one day
become self-conscious and we will explore the stars and meet other hyper-intelligent
beings... wow!
How bad is it to just die?
Tsoknyi
Rinpoche describes in 'Fearless
Simplicity' how someone totally freaks out as he learns that he will die
soon. In contrast, Tsoknyi's father offers a perfect example of non-clinging: one day he enters his
son's office and announces that he feels it will be time to go soon. Almost
matter of fact, as if he tells his son he's going to another room in the house.
A few days later, they find him dead in his bed.
I
understand that such an attitude is easier to attain if one firmly believes in
reincarnation, but still. To me, Tsoknyi's dad is a shining example. I also think
dying is grossly overrated. We just create a lot of drama around it, but there
really is no need. The moment of dying is short, and what comes next is not
dependent on the fuss we make around it.
I once had a vision about dying. In that vision, saying goodbye to my
children was the most difficult aspect of dying. So much love..! At the same
time, the notion of having descendants makes letting go of life also easier. Time
to make space for my grandsons Olivier and Philip Harry. My vision also showed
me how ungrateful it is to ask for even more from this existence. It has given
me so much abundance, all my life. So enough is enough, one day. Still, it is
sad that so much beauty, this wonderful world I have created, will one day
cease to exist. But that is what will happen, since nothing is permanent.
What also
helps, is to ask myself the Zijngeoriënteerde question: "And what is it
that will die then?" For consciousness is timeless, never born never
dying. Just my personality, this illusion that dreams itself Harry, will
inevitably fade away one day. Big deal.
